Προτεινόμενες Γεωδιάδρομες στις Περιφερειακές Ενότητες (πρώην Νομούς) Χαλκιδικής και Σερρών

 

1. Εισαγωγή

Στο πλαίσιο του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης (ΚΠΣ), το Ινστιτούτο Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (ΙΓΜΕ) — σημερινή Ελληνική Αρχή Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (ΕΑΓΜΕ) — ανέλαβε την υλοποίηση του Έργου «ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΓΕΩΤΟΠΩΝ – ΓΕΩΠΑΡΚΩΝ: ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ» και του Υποέργου «ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗ, ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΓΕΩΤΟΠΩΝ ΓΙΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΓΕΩΤΟΠΩΝ ΚΑΙ ΔΥΝΗΤΙΚΩΝ ΓΕΩΠΑΡΚΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ». Υπεύθυνη του Έργου και του Υποέργου ήταν η γεωλόγος Ειρήνη Θεοδοσίου-Δρανδάκη.

2. Απογραφικό Δελτίο Γεωτόπων

Για κάθε ξεχωριστή γεωλογική θέση που μελετήθηκε, συμπληρώθηκε σχετικό «Απογραφικό Δελτίο Γεωτόπων» (ΑΔΓ), βάσει του οποίου χαράχθηκαν οι γεωδιαδρομές που παρατίθενται στη συνέχεια. Το ΑΔΓ περιλαμβάνει στοιχεία για:

·        την ταυτότητα του γεωτόπου,

·        τη γεωγραφική του θέση,

·        τα γεωλογικά του χαρακτηριστικά,

·        τη χρησιμότητά του ως προς τη φερόμενη επιστημονική του αξία.

3. Γεωδιαδρομές

3.1 Γεωδιαδρομή Μεταλλείων Κασσάνδρας

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
1	ΝΑ3	Μαγγάνια Χάντερ – Μονάδα Εμπλουτισμού Μαγγανίου Χάντερ
2	ΝΑ21Α	Μεταλλεία Πιαβίτσας – Περιοχή γεωτρήσεων και παλαιών μεταλλευτικών έργων
3	ΝΑ21Β	Μεταλλεία Πιαβίτσας – Θέσεις κατά μήκος του ρήγματος Α-Δ: Ρηξιγενής έλεγχος μαγγανιούχου μεταλλοφορίας
4	ΝΑ21C	Μεταλλεία Πιαβίτσας – Θέσεις κατά μήκος του ρήγματος: Υπεργενετικές μαγγανιούχες οξειδώσεις
5	ΝΑ21D	Μεταλλεία Πιαβίτσας – Θέσεις κατά μήκος του ρήγματος: Πυρολουσιτική μεταλλοφορία
6	ΝΑ8	Πορφύρης Σκουριών
7	ΝΑ61	Φράγμα Ολυμπιάδας
8	ΝΑ53	Μεταλλείο Ολυμπιάδας
9	ΝΑ16	Αρχαία Στοά Ζέπκου
10	ΝΑ20	Ρήγμα Στρατωνίου-Βαρβάρας
11	ΝΑ54	Αχαιές Στοές / Πηγάδια Βίνας
12	ΝΑ55	Αχαιές Στοές Βίνας
13	ΝΑ56	Αχαιές Στοές Βίνας
14	ΝΑ67	Αχαιές Στοές Βίνας
15	ΝΑ68	Αχαιές Στοές Βίνας
16	ΝΑ60	Κοίτη Μαυρόλακκα

3.2 Γεωδιαδρομή Χερσονήσου Άθω

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
18	ΝΑ19	Γρανίτης Ιερισσού
19	ΝΑ17	Επαφή Γρανίτη Ιερισσού – Υπερβασικού
20	ΝΑ18	Διώρυγα Ξέρξη

3.3 Γεωδιαδρομή Χερσονήσου Σιθωνίας

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
21	ΝΑ22	Δομικά χαρακτηριστικά γρανίτη Σιθωνίας
22	ΝΑ23	Ριζοειδείς διαβρώσεις στη βάση του γρανίτη
23	ΝΑ24	Επαφή γρανίτη με περιδοτικά πετρώματα
24	ΝΑ26	Γρανιτένιο ακρωτήρι Τορώνης
25	ΝΑ27	Φυσικό λιμάνι Πόρτο Κουφό
26	ΝΑ28	Επαφή γρανίτη με περιδοτικά πετρώματα
27	ΝΑ29	Επαφή γρανίτη με περιδοτικά πετρώματα
28	ΝΑ30	Δομές διάβρωσης γρανίτη
29	ΝΑ31	Επαφή γρανίτη με σχιστόλιθους
30	ΝΑ32	Γρανιτικά νησάκια στο Καλαμίτσι
31	ΝΑ33	Ριζοειδείς διαβρώσεις στη βάση του γρανίτη
32	ΝΑ34	Επαφή γρανίτη με σχιστόλιθους (Συκιά-Σάρτη)
33	ΝΑ35	Δίκτυο πηγματιτικών φλεβών μετά τη Σάρτη
34	ΝΑ36	Γρανιτικά γλυπτά στις Καβουρότρυπες
35	ΝΑ37	Δίκτυο πηγματιτών στον Αρμενιστή

3.4 Γεωδιαδρομή Χερσονήσου Κασσάνδρας

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
36	ΝΑ1	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Υποθαλάσσιες θερμές πηγές
37	ΝΑ9	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Ασβεστολιθικό νταμάρι με θέα στο Αιγαίο
38	ΝΑ10	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – «Χωμάτινα» παλάτια στην κορυφή «Άνεμος»
39	ΝΑ11	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Ψαμμιτικά ριζοσπήλαια
40	ΝΑ12	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Στρογγυλόπετρη ακτή Αγίου Γεωργίου
41	ΝΑ38	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Χωμάτινα παλάτια στη Γιάννη Ράχη
42	ΝΑ39	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Λιθόγλυπτες θαλασσολείαντες μορφές ασβεστολίθου
43	ΝΑ40	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Ασβεστολιθικοί «πιγκουίνοι» στην ακτή
44	ΝΑ41	Λουτρά Αγίας Παρασκευής – Θαλάσσιες σπηλιές στον παράκτιο ασβεστόλιθο
45	ΝΑ2Α	Δομικοί λίθοι Αθύτου (Λατομείο)
46	ΝΑ2Β	Δομικοί λίθοι Αθύτου (Οικισμός)
47	ΝΑ2Γ	Δομικοί λίθοι Αθύτου (Στρωματογραφική τομή)
48	ΝΑ5	Παράκτιο περιβάλλον Ποσειδίου
49	ΝΑ51	Υπερβασικό Κανίστρου
50	ΝΑ25	Μαυρόμπαρα
51	ΝΑ52	Ασβεστόλιθος Κουρσάρου

3.5 Γεωδιαδρομή Μεταλλείων Λευκολίθου

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
52	ΝΑ7	Μεταλλείο Βαβδού
53	ΝΑ6	Λατομείο Γαλατίστας
54	ΝΑ13	Μεταλλεία Γερακινής – Δίκτυο φλεβών λευκολίθου
55	ΝΑ14	Μεταλλεία Γερακινής – Αποκατάσταση «ξοφλημένου» λατομείου
56	ΝΑ4	Γρανίτης Αρναίας

 

3.6 Γεωδιαδρομή Βροντούς-Μενοικίου

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
57	ΝΑ44	Γρανίτης Βρόντους
58	ΝΑ45	Γρανίτης Βρόντους
59	ΝΑ47	Χρυσωρυχεία Αλιστράτης (Δίκτυο αρχαίων στοών)
60	ΝΑ48	Χρυσωρυχεία Αλιστράτης (Μεγάλη αρχαία στοά)
61	ΝΑ46	Λουτρά Θερμών Νιγρίτας
62	ΝΑ50	Φαράγγι Αγγίτη
63	ΝΑ42	Πηγές Αγίου Ιωάννη
64	ΝΑ49	Σπήλαιο Αλιστράτης
65	ΝΑ43	Φαράγγι Σερρών / Ελαιώνα

3.7 Γεωδιαδρομή Σειχ Σου

Α/Α	Κωδικός	Ονομασία – Περιγραφή
66	ΝΑ15	Άσπρη Πέτρα, Σειχ Σου

4. Χάρτης Γεωτόπων

Οι χάρτες απεικονίζουν με τα χαρακτηριστικά ΝΑ (Νίκος Αρβανιτίδης) τις θέσεις (με ροζ και πράσινο) των γεωτόπων, ενώ η αρίθμηση αντιστοιχεί στους γεωτόπους που συμπεριλαμβάνονται στις προαναφερόμενες γεωδιαδρομές.

5. Παρατηρήσεις – Επεξηγήσεις Όρων

·        Γεωτόπος: Θέση με ιδιαίτερη γεωλογική, εκπαιδευτική ή πολιτιστική αξία.

·        Γεωδιαδρομή: Διαδρομή που συνδέει γεωτόπους με κατά κανόνα κοινά γεωλογικά ή μεταλλευτικά χαρακτηριστικά.

·        Ριζοσπήλαια: Σπήλαια που σχηματίζονται στη βάση βράχων λόγω διάβρωσης.

·        Πηγματιτικές φλέβες: Φλέβες ορυκτών μεγάλου μεγέθους, συνήθως σε γρανιτικά πετρώματα.

·        Ξοφλημένο λατομείο: Λατομείο του οποίου τα αποθέματα έχουν εξαντληθεί.

·        Θαλασσολείανση: Λείανση βράχων από τη δράση των κυμάτων.

·        Περιδοτικά πετρώματα: Υπερβασικά πετρώματα πλούσια σε ολιβίνη και πυροξένους.

6. Συμπεράσματα

Το παρόν άρθρο αναφέρεται συνολικά και συγκεντρωτικά στα χαρακτηριστικά του Έργου/Υποέργου και παρουσιάζει επιγραμματικά τις γεωδιαδρομές που προέκυψαν. Θα ακολουθήσουν επιμέρους παρεμβάσεις για κάθε γεωδιαδρομή ξεχωριστά.

7. Βιβλιογραφία – Πηγές

·        ΙΓΜΕ/ΕΑΓΜΕ, Αρχείο Έργου «ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΓΕΩΤΟΠΩΝ – ΓΕΩΠΑΡΚΩΝ».

·        Θεοδοσίου-Δρανδάκη, Ε. (Υπεύθυνη Έργου), Απογραφικά Δελτία Γεωτόπων.

·        Αρβανιτίδης, Ν., Χάρτες γεωτόπων Περιφερειακών Ενοτήτων Χαλκιδικής και Σερρών.